چاپ
بررسی میزان تأثیر لابی‌های ضدایرانی بر کنگره آمریکا
 
فیروزه میررضوی
 
شنبه 8 شهریور 1393
 
 
 

مقدمه
براساس دو مقاله نوشته‌شده توسط علی غریب و الی کلیفتون که با عناوین «حکمفرمایی ماشین لابی‌های ضدایرانی بر کنگره آمریکا»  و «چرا محافظه‌کاران برنده مباحثات ایران هستند؟»  به‌ترتیب در تاریخ‌های 15 و 25 ژوئیه سال جاری در سایت‌های نشریه نیشن  و لوب‌لاگ  به چاپ رسیده‌اند، با انتخاب دکتر روحانی به ریاست‌جمهوری ایران، دولت اوباما نیز تلاش همه‌جانبه خود را برای به‌کارگیری دیپلماسی در تعامل با ایران به‌کار گرفت که در نتیجه آن ایران و گروه 1‌+5 به توافق موقت درخصوص برنامه هسته‌ای ایران دست یافتند. به گفته نویسندگان این دو مقاله، محافظه‌کاران آمریکا با همکاری و مشارکت اندیشکده‌های تندرو، از ابتدا تلاش کردند که با اظهارنظرها و موضع‌گیری‌های خود از به ثمر رسیدن این فرایند پیچیده و دشوار ممانعت به‌عمل آورند و هریک از مراحل آن را با بن‌بست مواجه سازند.
تحلیل
علی غریب و الی کلیفتون در مقالات خود، به تحقیق و پژوهش درخصوص میزان تأثیر گروه‌های محافظه‌کار و تندرو در شکل‌دهی و ساختار قانون‌گذاری کنگره در مورد تحریم‌های ایران پرداخته‌اند. یکی از مهم‌ترین نکاتی که در این مقالات به آن اشاره شده، حجم بسیار بالای بودجه‌ای است که سازمان‌های تندرو محافظه‌کار و طرفدار تحریم، از آن برخوردارند که ازجمله می‌توان به بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها ، آیپک (کمیته امور عمومی اسرائیل و آمریکا) ، و مؤسسه اینترپرایز آمریکا  اشاره کرد. براین‌اساس، آخرین میزان بودجه بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها و آیپک، تقریباً 75 میلیون دلار (که این مبلغ از بودجه جداگانه‌ای که به‌طور سالانه برای آیپک در نظر گرفته می‌شود مجزاست)، بودجه مؤسسه خاور نزدیک واشنگتن  7‌/8 میلیون دلار، و بودجه گروه‌های جنگ‌طلبی چون اتحاد در برابر ایران هسته‌ای 6‌/1 میلیون دلار است. این در حالی است که بودجه بسیار محدودی (حدود 4‌/9 میلیون دلار در سال) در اختیار گروه‌‌ها، سازمان‌ها و اندیشکده‌های طرفدار و حامی دیپلماسی، مانند: مرکز امنیت نوین آمریکا ، شورای ملی ایرانیان آمریکا ، شورای ایران و آمریکا ، و شورای روابط آمریکا و اسلام  قرار می‌گیرد. از دیگر نکات مهم این نوشته‌ها، می‌توان به کثرت تعداد استماعاتی اشاره کرد که به گروه‌های محافظه‌کار برای ارائه مشاوره به اعضای کنگره در سنا و خانه نمایندگان اختصاص یافته است. در مجموع، مهم‌ترین یافته‌های این مقالات را می‌توان در موارد زیر خلاصه کرد:
1.‌ براساس این گزارش‌ها، از نوامبر 2012 در یازده استماع جداگانه درخصوص ایران، 36 کارشناس و متخصص از سازمان‌ها و نهادهای مختلف (خارج از کنگره) به ارائه شهادت خود پرداخته‌اند.
2. از این تعداد، دو سازمان محافظه‌کار، یعنی بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها و مؤسسه اینترپرایز آمریکا به‌ترتیب پنج و چهار استماع داشته‌اند.
3. در این مدت، کارشناسان و متخصصان محافظه‌کار، مانند: دیوید آلبرایت و مارک دوبوویتز، چهار بار شهادت داده‌اند.
4. درمجموع، براساس محاسبات این گزارش‌ها، از 36 شهادت ارائه‌شده در برابر کمیته‌های سنا و خانه نمایندگان، 22 شهادت متعلق به گروه‌های تندرو و حامی تحریم ایران بوده است.
5. براساس برآوردهای این دو نویسنده، میزان حضور مراکز مطالعاتی میانه‌رو در برابر کنگره آمریکا بسیار ناچیز بوده است: شورای روابط خارجی دو بار شهادت داده و مؤسسه بروکینگز، مؤسسه رند، بنیاد کارنگی، و مرکز مطالعات استراتژیک و بین‌المللی (CSIS)، فقط یک بار در برابر کنگره حضور یافته‌اند.
6. این درحالی است که مراکز پژوهشی و اندیشکده‌های مطالعاتی صلح‌طلب، درحقیقت حضور چندانی نداشته‌اند: فقط یک بار ازسوی بنیاد آمریکای نوین.
7. به عبارت دیگر، براساس این پژوهش، گروه‌های تندرو و حامی تحریم، بیشترین گروه‌هایی هستند که از آنها برای ارائه شهادت و مشاوره به کنگره درخصوص سیاست‌گذاری کاخ سفید درقبال ایران دعوت به‌عمل می‌آید (نمودار زیر را مشاهده کنید).
 

8. به ادعای نویسندگان این مطلب، بخشی از مبالغ ارائه‌شده به این گروه‌ها و سازمان‌ها، توسط حامیان آنها به ترتیب زیر است:
●‌ کمک‌های مالی شلدون ادلسون، مدیر و رئیس هیئت‌مدیره کمپانی Las Vegas Sands Corporation، به ارزش 8‌/36 میلیارد دلار درخصوص مباحث مربوط به ایران:
الف) بیش از 5‌/1 میلیون دلار به بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها از سال 2008 تا 2011؛
ب) دست‌کم 04‌/1 میلیون دلار به آیپک از سال 2007 تاکنون؛

اظهارنظر آدلسون و همسرش درمورد ایران: آمریکا باید صحرای ایران را بمباران اتمی کند تا این کشور دست از برنامه هسته‌ای خود بکشد.

● کمک‌های مالی پل سینگر، بنیان‌گذار Elliot Management hedge fund به ارزش 5‌/1 میلیارد دلار درخصوص مباحث مربوط به ایران:
الف) 6‌/3 میلیون دلار به بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها از سال 2008 تا 2011؛
ب) 5‌/1 میلیون دلار به آیپک در سال‌های 2010 و 2011؛
ج) یکی از بزرگ‌ترین حامیان مالی مؤسسه اینترپرایز در سال 2009 و اختصاص 31‌/2 میلیون دلار به این مؤسسه از سال 2009 تا 2011 و یکی از اصلی‌ترین حامیان مالی میت رامنی در انتخابات سال 2012.
● کمک‌های مالی برنارد مارکوس، از بنیان‌گذاران کمپانی Home Depot به ارزش 6‌/3 میلیارد دلار درخصوص مباحث مربوط به ایران:
الف) 7‌/10 میلیون دلار به بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها از سال 2008 تا 2011؛
ب) 1‌/2 میلیون دلار به بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها در سال 2012؛
د) 45‌/2 میلیون دلار به آیپک از سال 2007 تا 2012؛
ج) 650 هزار دلار به مؤسسه اینترپرایز آمریکا از سال 2007 تا 2012؛
ه‍) اختصاص شصت‌هزار دلار به کمیته ملی محافظه‌کاران در انتخابات ریاست‌جمهوری سال 2012 و بیست‌هزار دلار به میت رامنی.
کلیفتون در پایان اشاره می‌کند که تمامی حمایت‌های مالی این سه نفر از آیپک، مستقیم در اختیار «بنیاد آموزشی [رژیم] اسرائیل» در آمریکا قرار می‌گیرد که خود را سازمان خیریه وابسته به آیپک می‌نامد.